Prazna Republika: Kako nestaju naši gradovi i sela

Prema podacima Republičkog zavoda za statistiku, tokom 2025. godine u Republici Srpskoj rođeno je 8.825 djece, dok su umrle čak 13.904 osobe. To znači da je Srpska za samo godinu dana izgubila 5.079 stanovnika prirodnim putem – gotovo koliko danas broji jedna manja opština. U odnosu na godinu ranije, broj novorođenih manji je za 402, odnosno za oko 4,4 odsto.¹²

Procijenjeni broj stanovnika Republike Srpske trenutno iznosi 1.105.469, što je za više od 120.000 manje nego prema popisu iz 2013. godine, kada je evidentirano 1.228.423 stanovnika.¹³

Posebno zabrinjava podatak da je u čak 61 od 64 lokalne zajednice prošle godine zabilježeno više umrlih nego rođenih. Samo nekoliko opština i gradova uspjelo je izbjeći negativan prirodni priraštaj, dok se većina suočava sa ubrzanim starenjem stanovništva i odlaskom mladih.⁴

Demografi upozoravaju da se Republika Srpska nalazi u začaranom krugu – sve je manje žena u reproduktivnoj dobi, broj sklopljenih brakova opada, a iseljavanje dodatno pogoršava situaciju. Ukoliko se sadašnji trendovi nastave, procjene pokazuju da bi do sredine vijeka Republika Srpska mogla izgubiti dodatnih 250.000 do 300.000 stanovnika.⁵

Iza hladnih statističkih podataka krije se mnogo ozbiljnije pitanje: ko će za deset ili dvadeset godina puniti škole, raditi u fabrikama, liječiti građane i finansirati penzioni sistem?

Demografski pad više nije tema budućnosti. On se dešava danas, pred našim očima, i postaje jedno od ključnih pitanja od kojih zavisi ekonomska i društvena budućnost Republike Srpske.